Ο Σύλλογος Αμυνταιωτών, Περιχώρων και Φίλων Θεσσαλονίκης «Ο ΑΜΥΝΤΑΣ», την Κυριακή 17 Μαΐου 2026, διοργάνωσε με μεγάλη επιτυχία ημερήσια εκδρομή στο Αμύνταιο, με την αρωγή του δημάρχου κ. Ιωάννη Λιάση και των μελών της Διοίκησης του Δήμου Αμυνταίου, οι οποίοι μας επιφύλαξαν εξαιρετική φιλοξενία.
Ο Πρόεδρος Μιχαήλ Κάγκας και τα μέλη του Δ.Σ. του Συλλόγου εκφράζουν τις πιο θερμές ευχαριστίες προς τον Δήμαρχό μας, για την έμπρακτη στήριξή του, που ενισχύει την συνδέσμωσή μας με την Πατρώα Γη, τον τόπο όπου βλάστησαν τα παιδικά μας χρόνια, γιατί η «Πραγματική μας πατρίδα είναι η παιδική μας ηλικία».
Η μακεδονίτικη φιλοξενία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία, την παράδοση και τον πολυπολιτισμικό χαρακτήρα του τόπου μας, καθώς αποτελεί ένα αυθεντικό κράμα ζεστασιάς, σεβασμού και γενναιοδωρίας που αναδεικνύει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, συνθέτοντας έναν προορισμό που μας προσκαλεί διαρκώς για εξερεύνηση και σύνδεση με την πολιτιστική κληρονομιά.
Ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα της ψυχής μας,αναχωρήσαμε από τη Θεσσαλονίκη το πρωί της Κυριακής για να εκκλησιαστούμε στον Ιερό Ναό των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, στο Αμύνταιο. Η εκκλησία ήταν κατάμεστη, καθώς ήταν ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας του Ποντιακού Ελληνισμού και θα τελούνταν επιμνημόσυνη δέηση στο ηρώοτης πλατείας του ναού. Ο παπα-Γιώργης Μογλενίδηςανακοίνωσε την παρουσία των μελών του Συλλόγου στην Εκκλησία και στο τέλος της θείας λειτουργίας δεχθήκαμε την ευλογία του, χαρίζοντάς μας μία εικονίτσα με τηΘαυματουργή Ιερά Εφέστια Εικόνα, Παναγία «Ρόδον το Αμάραντον» την Αμυνταιώτισσα, και ένα ημερολόγιο.
Στη συνέχεια, αφού ήπιαμε τον καφέ μας, επισκεφτήκαμε τηΔημόσια Βιβλιοθήκη Αμυνταίου «Γιώργος Λιάνης». Εκεί η Χριστίνα Χαριτίδου, γεμάτη ευγένεια και καλοσύνη, μας καλωσόρισε με κέρασμα και δροσερό «Ξινό Νερό», προσφορά του Δήμου Αμυνταίου, και χάρισε στον καθένα μας το βιβλίο του Θανάση Τραϊανού, «Θυμάμαι στο Αμύνταιο από το 1953 & Ορεινές Περιηγήσεις». Η παρουσία του συγγραφέα τόσο στη βιβλιοθήκη όσο και στις Πέτρες, μας έδωσε ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση. Καθώς έπεφταν οι φωτεινές ακτίνες του ήλιου, τα μάτια μας δεν ήξεραν πού να σταματήσουν, μια αίσθηση δέους, έκπληξης και μαγείας, μάς έκανε να θέλουμε να ακούσουμε και να μάθουμε, από τη ξενάγηση της Χριστίνας, περισσότερα για αυτόν τον πραγματικό θησαυρό, που περιλαμβάνει αμέτρητα βιβλία, σπάνια χειρόγραφα, σπάνιες εκδόσεις, χειρόγραφες προσωπικές αφιερώσεις Ελλήνων ποιητών, πίνακες ζωγραφικής, το Ολυμπιακό Μετάλλιο της συντοπίτισσας και φίλης του Συλλόγου «Ο ΑΜΥΝΤΑΣ» Βούλας Πατουλίδου, το πιάνο του Αντώνη Καλογιάννη, αμέτρητες φωτογραφίες και πολλά άλλα αντικείμενα που προέρχονται από τις προσωπικές συλλογές του Γιώργου Λιάνη. Αυτές τις συλλογές, τις δώρισε ως φόρο τιμής στον τόπο που τον γέννησε, με μόνη απαίτηση, αυτή η βιβλιοθήκη να αποτελεί Πνευματικό Φάρο και κτήμα ες αεί για τους κατοίκους της περιοχής, αλλά και τους επισκέπτες της πόλης.
Σχετικά με το προσωπικό φωτογραφικό αρχείο από τη δημοσιογραφική πορεία του «άξιου τέκνου της Φλώρινας», το μέλος του Συλλόγου μας Ελένη Τσιτσιμίκλη, με καταγωγή από το Βελβεντό, αρχειονόμος - βιβλιοθηκονόμος, πρώην διευθύντρια στο Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο Θεσσαλονίκης, αλλά και στην Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη Θεσσαλονίκης, με μεγάλη εμπειρία στα αρχεία, τις εκθέσεις και τα βιβλία, μαγεμένη από τα εκθέματα, και την εμβληματική προσωπικότητα του Γιώργου Λιάνη, εξέφρασε το ενδιαφέρον αλλά και την επιθυμία να ασχοληθεί επιστημονικά με το αρχείο του, σε αυτή την προσπάθεια προσφέρθηκε και το μέλος του Συλλόγου μας Γεωργία Μιχαήλ, βιβλιοθηκονόμος, πρώην προϊσταμένη στο Κέντρο Ιστορίας Θεσσαλονίκης και στην Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη, τώρα που και οι δύο είναι στην αφυπηρέτηση, εάν φυσικά το επιθυμεί ο Γιώργος Λιάνης, αλλά και η αντιδημαρχεία Παιδείας-Πολιτισμού και Αθλητισμού. Η προσφορά τόσο της Ελένης Τσιτσιμίκλη όσο και της Γεωργίας Μιχαήλ θα είναι στο πλαίσιο του εθελοντισμού.
Επόμενος προορισμός, το χωριό «Πέτρες» που είναι κτισμένο δίπλα στην ομώνυμη λίμνη. Το χωριό έχει χαρακτηριστεί ως Τοπίο Ιδιαίτερου Φυσικού Κάλλους και τόπος διαβίωσης περίπου 130 ειδών σπάνιων πουλιών, γι’ αυτό και αποτελεί βιότοπο Natura 2000. Εκεί μας υποδέχθηκαν με ιδιαίτερη αγάπη και ευγένεια, κάτοικοι του χωριού μαζί με τονΠρόεδρο της Δημοτικής Κοινότητας Πετρών Παύλο Τράικοκαι τον αγαπητό φίλο και μέλος του Συλλόγου μας Αλέκο Χατζηκωνσταντίνου, πρώην Πρόεδρο της Κοινότητας και νυν πρόεδρο του Εκπολιτιστικού Συλλόγου Πετρών, ο οποίος όταν πληροφορήθηκε την επίσκεψή μας στις Πέτρες, πρότεινε, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, να μας ξεναγήσει στην εκκλησία του Αγίου Νικολάου, που είναι μία τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική με νάρθηκα και γυναικωνίτη, και χρονολογήθηκε από τον καθηγητή Νικόλαο Μουτσόπουλο, στις αρχές του 18ου αι. Οι πολύ σημαντικές πληροφορίες που μάς έδωσε για τον ιερό χώρο του Αγίου Νικολάου αλλά και τον αρχαιολογικό χώρο ήταν από πρώτο χέρι, καθώς γνώριζε και συνεργάστηκε τόσο με τον αείμνηστο καθηγητή, όσο και με την κ. Πολυξένη Αδάμ-Βελένη. Στην παρέα μας ήρθε ο Γρηγόρης Κυριακόπουλος, πρώην Πρόεδρος της Κοινότητας Πετρών, μίλησε με ζέση για το χωριό, τον πολιτισμό και τα αρχαιολογικά ευρήματα. Στη συνέχεια οι γλυκύτατες και άξιες κυρίες Αντωνία Χατζηκωνσταντίνου, Φανούλα Κυριακοπούλου, Αναστασία Πιπίνη, Ειρήνη Αναστασιάδου-Γαργάνη και Άννα Μαρία Ζαφειρίδου μάςπροσέφεραν νοστιμότατα εδέσματα που ετοίμασαν μειδιαίτερη φροντίδα και αγάπη, και μας δρόσισαν με το φυσικό ανθρακούχο νερό «Ξινό Νερό», προσφορά του ΧρήστουΘωμαΐδη, προέδρου της ΞΙΝΟ ΝΕΡΟ Μονομετοχικής ΑΕ ΟΤΑ, τον οποίο ευχαριστούμε θερμά. Η επίσκεψή μας στους πολιτιστικούς αυτούς χώρους δεν θα ήταν εφικτή, χωρίς τηβοήθεια της Χριστίνας Ζιώτα, Προϊσταμένης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Φλώρινας, την οποία ευχαριστούμε εγκάρδια.
Στη συνέχεια ο Παύλος Τράικος μας πρότεινε να επισκεφτούμε το Εκθετήριο Μακεδονικών Αγώνων, το οποίο στεγάζεται στο παλιό Δημοτικό Σχολείο του χωριού, δίπλα στο μνημείο «Τω Αγνώστω Μακεδονομάχω», το οποίοείναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την τοπική ιστορία. Εκεί τιμάται κάθε χρόνο στα μέσα Οκτωβρίου, η Ημέρα Μνήμης του Μακεδονικού Αγώνα, με πλήθος εκδηλώσεων και εκθέσεων ιστορικών ντοκουμέντων. Οι στιγμές μέσα στο Εκθετήριο ήταν πολύ συγκινητικές. Είναι συγκλονιστική, η αίσθηση να «συνομιλείς» με τους πρωταγωνιστές του Μακεδονικού Αγώνα. Μέσα από τα ιστορικά κείμενα και τα ημερολόγιά τους, οι μορφές αυτές ζωντανεύουν και μας μεταφέρουν τον παλμό, τους κινδύνους και το όραμα μιας ολόκληρης εποχής. Σε αυτό το ταξίδι πίσω στον χρόνο, οι πιο εμβληματικές μορφές του Αγώνα διηγούνται τη δική τους ιστορία.
Φεύγοντας, οι κάτοικοι του χωριού μάς ευχαρίστησαν που,έστω, για δύο ώρες δώσαμε ζωή στο χωριό. Η αλήθεια είναι ότι προκαλεί απογοήτευση, όταν ένα πανέμορφο χωριό, με αυτήν την ιστορική διαδρομή δεν έχει την αναμενόμενη προσέλευση του κόσμου. Κρίμα, γιατί ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ είναι η φύση, η αυθεντικότητα και οι αλήθειες των ανθρώπων.
Ευχαριστούμε όλους όσους συνέβαλαν, ώστε να μέλη και οι φίλοι του Συλλόγου μας να απολαύσουν αυτήν την υπέροχη φιλοξενία, που επιβεβαιώνει για μία ακόμη φορά ότι στον τόπο μας, η μακεδονίτικη φιλοξενία είναι μέρος του πολιτισμού μας.
Από τις Πέτρες, οι δρόμοι του Κρασιού, μας οδήγησαν για προσκύνημα στο υψηλότερο αμπελοτόπι του Αμυνταίου στον Άγιο Παντελήμονα, εκεί, όπου ο κάμπος ανασαίνει πλατύς και γόνιμος και η ζωή των ανθρώπων δεν είναι απλώς καθημερινότητα, αλλά παράδοση στην καλλιέργεια του αμπελώνα που κυλά σαν παλιό κρασί στις φλέβες τους. Από τα βάθη των νεολιθικών χρόνων, η γη αυτή υπήρξε σπίτι ανθρώπων που δούλευαν, ονειρεύονταν αφήνοντας πίσω τα ίχνη τους, που τα συναντάμε, με τις αρχαιολογικές ανασκαφές,γύρω από τον σημερινό αμπελώνα και ανάμεσα στις δύο λίμνες Βεγορίτιδα και Πετρών. Σε αυτήν τη γη βρίσκεται το οινοποιείο ΒΕΓΟΡΙΤΙΣ, μέσα στο φως και την αύρα των δύο λιμνών. Ο οινοπαραγωγός και ιδιοκτήτης Χρήστος Μπόσκος,μας υποδέχθηκε στη βεράντα του οινοποιείου, όπου η θέα στον απέραντο κάμπο του χωριού και το απέραντο γαλάζιο της λίμνης Βεγορίτιδας κόβουν την ανάσα του κάθε επισκέπτη.Στη συνέχεια μπήκαμε στον «ναό της οινικής τέχνης», όπου μας υποδέχθηκε η Ευδοξία με ένα πλατύ και ζεστό χαμόγελο. Από την πρώτη στιγμή νιώσαμε σαν στο σπίτι μας, τα τραπέζια ήταν στρωμένα με εδέσματα με τα οποία συνοδέψαμε τα υπέροχα βραβευμένα κρασιά. Ο Χρήστος Μπόσκος καθώς σέρβιρε το κρασί, περιέγραφε την παραγωγική διαδικασία που κρύβεται πίσω από κάθε φιάλη, αλλά και τη διαδρομή του από το αμπέλι στο ποτήρι. Κατόπιν, μάς ξενάγησε στις θεόρατες δεξαμενές και τα βαρέλια του οινοποιείου για να αναφερθεί στον ρόλο τους κατά την οινοποίηση και ωρίμανση των κρασιών. Αξίζει να αναφέρουμε ότι το Vegoritis Winery ως ντίβα του αμπελώνα Αμυνταίου, το 2023 οδήγησε στην κορυφή την ποικιλία του Ξινόμαυρου ΠΟΠ Αμυνταίου, αποσπώντας χρυσό μετάλλιο και ειδική διάκριση.
Τέλος όλα τα μέλη και οι φίλοι του Συλλόγου «Ο ΑΜΥΝΤΑΣ» ευχαρίστησαν τον Χρήστο και την Ευδοξία για την εξαιρετική φιλοξενία σε αυτόν τον ευλογημένο τόπο, το Αμύνταιο, όπως το αποκαλούσε ο κυρ-Γιάννης: «ήμουν πάντα στα αμπέλια κι από νωρίς κατάλαβα ότι το Αμύνταιο ήταν terroir με όλη τη σημασία της λέξης. Και όχι μόνο για το Ξινόμαυρο. Ευλογημένος τόπος».
Αν το Αμύνταιο χαρακτηρίστηκε «κόκκινη περιοχή» για το ξινόμαυρο κρασί, τότε δίκαια μπορούμε να πούμε «κόκκινο τον νομό Φλώρινας» για τις κόκκινες πιπεριές Φλωρίνης. Ανάμεσα στις δύο λίμνες «Βεγορίτιδα» και «Πετρών», στους πρόποδες του όρους Βόρρα σε υψόμετρο 610 μ. δεσπόζει επιβλητικά το «Πιπερόκτημα» της οικογένειας Ναουμίδη, όπου ο Πέτρος και η Βιολέτα, χορηγοί του Συλλόγου μας, με περισσή αγάπη κατάφεραν να αναδείξουν σε όλον τον κόσμο τον θησαυρό του τόπου μας, τις πιπεριές Φλωρίνης,παράγοντας με χειροποίητο τρόπο γαστρονομικά θαύματαυψηλής διατροφικής αξίας και γεύσης, που ταξιδεύουν στα πέρατα του κόσμου και βρίσκονται στα ράφια των καλύτερων delicatessen καταστημάτων. Ανάμεσα στα δέκα προϊόντα Ελλήνων παραγωγών, που ανέδειξε με ψηφοφορία η μεγάλη χειμωνιάτικη γευστική γιορτή που διοργάνωσε το «α» είναι το εξαιρετικό πιπερόμελο του Ναουμίδη (πιπεριά με μέλι, μουστόξιδο, λεμόνι, άγριο σκόρδο, αλάτι).
Η Βιολέτα και ο γιος της Φάνης, το δεξί της χέρι, μάς υποδέχθηκαν με ιδιαίτερη αγάπη και ευγένεια στο υπέροχο πετρόκτιστο κτίσμα που δένει αρμονικά με το περιβάλλον. Πριν την ιεροτελεστία στις πιπερογαστρονομικές απολαύσεις, η Βιολέτα μας ξενάγησε στον χώρο αναφερόμενη στην οικογενειακή επιχείρηση, που καλλιεργεί 50 στρέμματακόκκινης πιπεριάς. Μάλιστα, για να εξασφαλίσουν την ποιότητα και τη γνησιότητα της συγκεκριμένης ποικιλίας, διατηρούν δικό τους σπορείο. Ό,τι δοκιμάσαμε ήταν θαυμαστό. Η Βιολέτα με γλαφυρό τρόπο παρουσίασε όλα τα βιολογικά προϊόντα, γαργαλώντας τον ουρανίσκο μας, πριν ακόμη τα δοκιμάσουμε. Η φιλοξενία ήταν υπέροχη, όπως ταιριάζει στην παράδοση της οικογένειας Ναουμίδη, τους ευχαριστούμε από καρδιάς.
Πόσο να χωρέσει μία γαστέρα… μετά τη γευσιγνωσία στα κρασιά και τα πιπεροπροϊόντα Ναουμίδη, όλοι πιστεύαμε ότι ήμασταν χορτάτοι, όμως, πόσο έξω πέσαμε... Επιστρέψαμε στο Αμύνταιο για να γευματίσουμε.
Ο Δήμαρχος κ. Ιωάννης Λιάσης παρέθεσε γεύμα προς τιμήν του Συλλόγου Αμυνταιωτών, Περιχώρων και Φίλων Θεσσαλονίκης «Ο ΑΜΥΝΤΑΣ», ο οποίος δεν μπόρεσε να παραβρεθεί, εξαιτίας των ανειλημμένων υποχρεώσεών του για την Γενοκτονία του Ποντιακού Ελληνισμού. Το γεύμα έλαβε χώρα στον «ΤΡΟΧΟ», την βραβευμένη ταβέρνα από τους «Αετούς της γαστρονομίας», που εδρεύει στο Αμύνταιο και έχει καταστεί σημείο αναφοράς για τους φίλους της ποιοτικής εστίασης. Η εμπιστοσύνη στην παραδοσιακή κουζίνα και η σύγχρονη προσέγγιση αποτελούν κεντρικά χαρακτηριστικά του καταστήματος, που το καθιστά προτιμώμενο προορισμό στην τοπική αγορά, χάρη στη σταθερή προσήλωση στην ποιότητα και στην ικανοποίηση των πελατών. Αυτή την ποιότητα και ικανοποίηση γευτήκαμε και εμείς, καθώς φάγαμε σε ένα πεντακάθαρο περιβάλλον, τα εξαιρετικά ντόπια κρέατα που συνοδεύτηκαν με πεντανόστιμες σαλάτες. Σε ένα κλίμα ιδιαίτερα φιλικό και ευγενικό απολαύσαμε ιδιαίτερηεξυπηρέτηση και περιποίηση από τον ιδιοκτήτη της Ταβέρνας Γιάννη Κοπανάρη.
Στον ίδιο χώρο έγινε και το καθιερωμένο τσούγκρισμα του κόκκινου αυγού του Συλλόγου μας. Τα κόκκινα αυγά επιμελήθηκε ο Γιάννης Αρβανίτης, ιδιοκτήτης του «ΑΡΤΟΣ ΗΜΩΝ» στο Σκλήθρο, γνωστός για τα θαυμαστά αρτοπαρασκευάσματα και γλυκίσματα. Οι εντυπώσεις των μελών και των φίλων του Συλλόγου από την μακεδονίτικη φιλοξενία, είναι εξαιρετικές. Τους ευχαριστούμε από καρδιάς.
Μετά το γεύμα επισκεφτήκαμε την ιστορική εκκλησία της Αγίας Παρασκευής Αμυνταίου, που είναι προστάτιδα της πόλης. Τα θαύματα της Αγίας ενισχύουν την πίστη των κατοίκων της ευρύτερης περιοχής, από την εποχή της Τουρκοκρατίας. Έχει καθιερωθεί να γιορτάζεται πανηγυρικά την Παρασκευή μετά το Πάσχα, την ημέρα της Ζωοδόχου Πηγής. Μέσα στην εκκλησία προσκυνήσαμε το θαυματουργό αγίασμα, για να βιώσει ο καθένας μας την ευλογία και το μικρό θαύμα.
Αναχωρήσαμε για τη Θεσσαλονίκη έχοντας γεμίσει τα μάτια και την ψυχή μας από εικόνες, χρώματα και αρώματα,αποκομίζοντας εμπειρίες και γνώσεις που θα μας μείνουν αξέχαστες, και όπως λέει ο Γιάννης Ρίτσος στην Εαρινή Συμφωνία «Άξιζε να υπάρξουμε για να συναντηθούμε» σε αυτόν τον ευλογημένο τόπο, το Αμύνταιο. Ένας Ακρίτας στα σύνορα της Ελλάδας, που «διαθέτει χαρακτήρα και περιεχόμενο που αξίζει να αναδειχθεί ακόμη περισσότερο, μέσα από τον πολιτισμό, το περιβάλλον και την αυθεντική τοπική παραγωγή».
Μαρίνα Κάγκα
Γενική Γραμματέας του Συλλόγου «Ο ΑΜΥΝΤΑΣ»
.png)
